Sterydy skutki uboczne, które badania je pokazują
Sterydy skutki uboczne dotyczą przede wszystkim serca i naczyń, wątroby, układu hormonalnego, krwi, płodności i psychiki, a większość z nich można zauważyć w badaniach krwi, zanim pojawią się objawy. Poniżej opisujemy, co się dzieje w każdym układzie, który wynik to pokazuje i kiedy zgłosić się do lekarza. Nie podajemy dawek ani zachęt do stosowania.
Skutki uboczne sterydów anabolicznych w skrócie
Ta strona dotyczy sterydów anabolicznych stosowanych bez nadzoru lekarza. Skutki uboczne kortykosteroidów, czyli leków przeciwzapalnych, mają inny profil i opisuje je sterydy wziewne skutki uboczne oraz ogólny przegląd sterydy.
Nasilenie zależy od człowieka, czasu stosowania i rodzaju substancji. Brak objawów nie oznacza, że wszystko jest w porządku. Nie stawiamy diagnoz, a wynik omów z lekarzem.
Serce i układ krążenia
Najpoważniejsze skutki dotyczą układu sercowo-naczyniowego. Opisuje się niekorzystne zmiany cholesterolu (spadek HDL, wzrost LDL), wzrost ciśnienia tętniczego, przerost lewej komory serca i większą skłonność do zakrzepów.
Wiele z tych zmian rozwija się bez objawów. Pokazują je lipidogram, pomiar ciśnienia, EKG i badania obrazowe zlecane przez lekarza. Ból w klatce piersiowej, kołatanie serca i duszność wymagają szybkiego kontaktu z lekarzem.
Wątroba i próby wątrobowe
Obciążenie wątroby dotyczy zwłaszcza niektórych form doustnych. Może przejawiać się wzrostem enzymów ALT i AST, a w cięższych przypadkach żółtaczką i bólem po prawej stronie brzucha.
Podstawowe badanie to próby wątrobowe z bilirubiną. Wyniki mogą rosnąć także po ciężkim treningu, dlatego lekarz ocenia je w kontekście i w razie potrzeby powtarza oznaczenia.
Układ hormonalny i płodność
Dostarczanie hormonów z zewnątrz hamuje własną produkcję testosteronu i hormonów LH oraz FSH. Skutkiem bywa zmniejszenie jąder, spadek libido, zaburzenia erekcji i obniżona produkcja plemników, czyli czasowa lub długotrwała niepłodność. Możliwa jest też ginekomastia, związana ze zmianami estradiolu.
Pokazują to testosteron całkowity i wolny, SHBG, estradiol, LH i FSH oraz badanie nasienia. Odbudowa osi hormonalnej bywa powolna i nie u każdego pełna, więc ocenia ją androlog albo endokrynolog. Zakres badań opisuje strona badania przed cyklem.
Krew i hematokryt
Zwiększona liczba krwinek czerwonych podnosi lepkość krwi i ryzyko powikłań zakrzepowych. Sygnałem jest podwyższony hematokryt i hemoglobina w morfologii. Zagadnienie omawiamy w artykule hematokryt podwyższony.
Objawami bywają bóle głowy, zaczerwienienie twarzy i zmęczenie, ale często nie ma żadnych. Morfologia jest najprostszym i tanim badaniem kontrolnym.
Nastrój, sen i zachowanie
Zmiany poziomu hormonów wpływają na nastrój. Opisuje się drażliwość, wahania nastroju, bezsenność, lęk, a po zakończeniu stosowania także obniżenie nastroju i depresję.
Nie ma jednego badania krwi, które to wykaże, ale hormony pomagają ocenić tło. Przy obniżonym nastroju lub myślach rozpaczliwych skontaktuj się z lekarzem. Rozmowa z lekarzem nie wiąże się z ocenianiem.
Inne skutki
Skóra, mięśnie, ścięgna i gospodarka wodna
Poza głównymi układami opisuje się także trądzik i łojotok, przyspieszone wypadanie włosów u osób z predyspozycją, zatrzymywanie wody i podwyższone ciśnienie. Mięśnie mogą rosnąć szybciej niż ścięgna, co zwiększa ryzyko urazów.
Zmiany skórne i urazy ocenia lekarz podczas wizyty, a wyniki krwi pomagają zobaczyć tło. Dla osoby, która trenuje intensywnie, rozsądnie jest połączyć kontrolę badań z wizytą u lekarza, który zna obciążenia treningowe.
Dlaczego badania są ważne mimo braku objawów
Wiele skutków jest cichych. Podwyższony hematokryt, zmieniony lipidogram czy wzrost enzymów wątrobowych nie dają bólu, a mogą się utrzymywać tygodniami. Regularne badania pozwalają zauważyć je wcześniej niż objawy.
Kontrolę najlepiej wykonywać w tym samym laboratorium i o podobnej porze dnia, aby porównania w czasie miały sens. Ostateczną ocenę zawsze wystawia lekarz.
Które badanie pokazuje który skutek
| Układ | Badanie, które go pokazuje |
|---|---|
| Serce i naczynia | lipidogram, ciśnienie, EKG |
| Wątroba | ALT, AST, bilirubina |
| Hormony | testosteron, SHBG, estradiol, LH, FSH |
| Krew | morfologia, hematokryt, hemoglobina |
| Płodność | badanie nasienia, LH, FSH |
Porównanie cen zestawów znajdziesz na stronie badania sportowca i badanie testosteronu cena.
Dlaczego skutki bywają różne
Dwie osoby stosujące te same substancje mogą mieć zupełnie inne wyniki. Wpływają na to genetyka, wiek, masa ciała, dieta, choroby współistniejące i wcześniejszy stan serca czy wątroby. Dlatego porównywanie się z cudzym doświadczeniem z forów nie zastępuje własnych badań.
Jeśli w rodzinie występowały choroby serca, zakrzepica albo zaburzenia lipidowe, ryzyko może być wyższe, a rozmowa z lekarzem tym ważniejsza.
Kiedy skontaktować się z lekarzem
Skontaktuj się z lekarzem, jeśli stosujesz lub stosowałeś sterydy anaboliczne, a także od razu, gdy pojawi się ból w klatce piersiowej, duszność, żółtaczka, silny ból głowy, zaburzenia widzenia, obrzęk nóg albo silne zmiany nastroju.
Kontrolę serca i wydolności przeprowadzi lekarz medycyny sportowej, a hormony omówi androlog albo endokrynolog. Nie czekaj na zakończenie okresu stosowania ani na wynik.
Pytania i odpowiedzi
Część tak, część nie u każdego. Ocenę ustala lekarz na podstawie badań i obserwacji w czasie.
Morfologia i lipidogram są dostępne w większości laboratoriów, a wyniki pojawiają się zwykle w ciągu doby.
Dobierz badania do swojej sytuacji
Wybierz sytuację i miasto, a pokażemy zestaw badań, ceny w laboratoriach i placówki w pobliżu.